Rzeszów uruchamia bezpłatny program dla mężczyzn. Chodzi o raka prostaty

Na wtorkowej sesji w Rzeszowie zapadła decyzja, która ma znaczenie dla wielu rodzin, choć dotyczy bardzo konkretnej choroby. Co tydzień dwóch mężczyzn dowiaduje się tu o raku prostaty, a co miesiąc dwaj mieszkańcy umierają z jego powodu. Dlatego miasto wprowadza bezpłatny program profilaktyczny, który ma połączyć edukację z badaniami i wyłapywać przypadki wcześniej. Projekt obejmie lata 2027–2031, a pierwsze przygotowania już ruszają.

• Kto dostanie badania za darmo i kiedy projekt ruszy
• PSA ma pokazać, komu potrzebna jest dalsza diagnostyka
• Miasto wypełnia lukę, której nie ma w ogólnopolskim systemie

Kto dostanie badania za darmo i kiedy projekt ruszy

Na wtorkowej sesji radni przyjęli uchwałę o programie profilaktyki i wczesnego wykrywania nowotworów gruczołu krokowego dla mieszkańców Rzeszowa. Realizacja ma rozpocząć się w 2027 roku, po wyłonieniu wykonawcy na początku tego roku.

Część edukacyjna obejmie wszystkich pełnoletnich mieszkańców miasta, ze szczególnym uwzględnieniem mężczyzn po 40. roku życia oraz ich rodzin. Do diagnostyki zostaną zakwalifikowane trzy grupy:

• mężczyźni w wieku 50–69 lat,
• mężczyźni w wieku 45–49 lat z dodatnim wywiadem rodzinnym w kierunku raka gruczołu krokowego,
• mężczyźni od 40. roku życia będący nosicielami mutacji genu BRCA1 lub BRCA2.

Program ma objąć badaniami co najmniej 250 mężczyzn. Jeśli zgłosi się więcej osób i będzie to możliwe finansowo, miasto zakłada rozszerzenie działań. Udział w programie będzie bezpłatny.

PSA ma pokazać, komu potrzebna jest dalsza diagnostyka

W programie przewidziano działania informacyjno-edukacyjne, wizytę lekarską kwalifikacyjną połączoną z edukacją zdrowotną, oznaczenie stężenia PSA oraz wizytę kontrolną. To właśnie wynik PSA zdecyduje o dalszym postępowaniu.

Zaplanowano dwa warianty:

• przy PSA poniżej 3 ng/ml uczestnik dostanie zalecenia dotyczące dalszej profilaktyki, stylu życia i częstotliwości kolejnych badań,
• przy PSA równym lub wyższym niż 3 ng/ml zostanie skierowany do dalszej diagnostyki poza programem.

PSA pozostaje jednym z najważniejszych markerów używanych przy wykrywaniu raka gruczołu krokowego, dlatego właśnie ten element ma w programie największe znaczenie praktyczne. Dla wielu mężczyzn to szansa, by nie czekać na objawy, które przy tej chorobie potrafią pojawić się zbyt późno.

Miasto wypełnia lukę, której nie ma w ogólnopolskim systemie

W Polsce nie działa finansowany ze środków publicznych populacyjny program badań przesiewowych w kierunku raka prostaty. Rzeszowski projekt ma tę lukę częściowo zapełnić, a dane medyczne jasno pokazują, dlaczego samorząd zdecydował się na taki krok.

Ryzyko zachorowania rośnie wraz z wiekiem, szczególnie po 50. roku życia. Najwięcej rozpoznań pada u mężczyzn po 65. roku życia, a analiza zachorowań wskazuje, że na Podkarpaciu sytuacja wygląda podobnie jak w całym kraju. Właśnie dlatego program nie ogranicza się do samych badań. Ma też uderzyć w problem u źródła, czyli w brak wiedzy, zbyt późne zgłaszanie się na kontrolę i zbyt rzadkie sprawdzanie PSA.

na podstawie: Urząd Miasta Rzeszowa.