Nowy plik dla podatków dochodowych rusza etapami. Zmiany obejmą coraz więcej firm

W rzeszowskiej skarbówce pojawił się sygnał, który dla wielu przedsiębiorców oznacza początek kolejnej, technicznej rewolucji w rozliczeniach. Od początku 2026 roku wszedł drugi etap wdrażania jednolitego pliku kontrolnego dla podatków dochodowych, a lista podmiotów objętych obowiązkiem będzie rosła krok po kroku. To nie jest zmiana z dnia na dzień. Raczej długi marsz, w którym porządkowanie ksiąg i ewidencji staje się równie ważne jak sam wynik finansowy.

• Najpierw większe podmioty, potem reszta rynku
• Kolejne terminy obejmą coraz szerszą grupę podatników
• Księgi i ewidencje pod jednym standardem

Najpierw większe podmioty, potem reszta rynku

Z komunikatu przekazanego przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie wynika, że nowy obowiązek wchodzi do systemu etapami. Na pierwszym planie są firmy o większej skali działania – podatnicy CIT, których przychody przekroczyły równowartość 50 mln euro, a także podatkowe grupy kapitałowe.

Pierwsze struktury logiczne JPK_KR_PD mają zostać złożone w 2026 roku za rok obrotowy rozpoczynający się po 31 grudnia 2024 r. To ważna informacja zwłaszcza dla przedsiębiorstw, które od dawna prowadzą rozbudowaną księgowość i muszą zadbać nie tylko o poprawność danych, ale też o ich format. W takich przypadkach błąd w strukturze pliku może być równie kłopotliwy jak błąd w rozliczeniu.

Kolejne terminy obejmą coraz szerszą grupę podatników

Zmiany nie kończą się na największych podmiotach. Drugi etap wdrażania JPK_PD obejmuje także podatników CIT, których przychody nie przekroczyły równowartości 50 mln euro, spółki niebędące osobami prawnymi, a także część podatników PIT i rozliczających się ryczałtem, jeśli przesyłają JPK_V7M.

Harmonogram wygląda następująco:

• za rok obrotowy rozpoczynający się po 31 grudnia 2025 r. – pozostali podatnicy CIT i PIT zobowiązani do składania JPK_VAT za okresy miesięczne,
• za rok obrotowy rozpoczynający się po 31 grudnia 2026 r. – pozostali podatnicy, w tym ci, którzy składają JPK_VAT za okresy kwartalne.

To oznacza, że nowe zasady będą wchodzić w życie stopniowo, a firmy mają różny czas na przygotowanie się do zmian. Dla jednych będzie to kwestia najbliższych rozliczeń, dla innych jeszcze kilku kolejnych cykli podatkowych. Wspólny mianownik jest jednak jeden – system księgowy trzeba mieć pod kontrolą, zanim kontrola przyjdzie z zewnątrz.

Księgi i ewidencje pod jednym standardem

JPK_PD nie ogranicza się do jednego dokumentu. To zestaw ustandaryzowanych danych, które mają obejmować kilka różnych obszarów prowadzenia rozliczeń podatkowych. W praktyce chodzi o to, by fiskus dostawał dane w jednolitym układzie, a nie w rozproszonych formach, które trzeba dopiero porządkować.

Do systemu mają trafiać:

• księgi rachunkowe – JPK_KR_PD,
• ewidencje przychodów – JPK_EWP,
• podatkowa księga przychodów i rozchodów – JPK_PKPIR,
• wykaz lub ewidencja środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych – JPK_ST i JPK_ST_KR.

To ważne również z punktu widzenia codziennej pracy firm. Im bardziej uporządkowane dane w systemach księgowych, tym mniej nerwów przy wysyłce plików i mniejsze ryzyko, że trzeba będzie później prostować błędy na ostatniej prostej. Ministerstwo Finansów, na które powołuje się komunikat, podkreśla, że cały proces prowadzi do pełniejszej elektronizacji ksiąg i ewidencji podatkowych.

W Rzeszowie, podobnie jak w innych miastach, dla wielu przedsiębiorców najbliższe miesiące mogą więc oznaczać nie tyle zmianę przepisów na papierze, ile konkretny test dla systemów księgowych, biur rachunkowych i wewnętrznych procedur.

na podstawie: UM Rzeszów.